Dış ticaret; ithalat dosyası ve masraf dağıtımı
Mersin’den ya da İngiltere’den gelen bir konteynerin navlunu, sigortası ve gümrük masrafı faturaları farklı tarihlerde ve farklı para birimlerinde gelir. İthalat dosyası bunları toplar ve ürünlerin maliyetine dağıtır.
Alış faturası kendi para biriminde kalır; dağıtılan masraf ürünün son alış maliyetine yansır.
- Tedarikçi faturası
- sterlin, euro ya da dolar
- Navlun ve sigorta
- dosyaya bağlanır
- Gümrük masrafı
- dosyaya bağlanır
- Dağıtım ölçütü
- mal bedeli ya da miktar
- Ürün maliyeti
- son alış maliyetine
Dağıtılan masraf hareketli ortalama maliyete yansımaz; bu ayrım sınırlar bölümünde yazılıdır.
Siparişten depoya
Bir ithalatın gerçek maliyeti, mal geldikten sonra gelen faturalarla belli olur.
İthalat dosyası
Sipariş, tedarikçi ve beklenen sevkiyat tek dosyada açılır.
Alış faturası
Tedarikçinin faturası kendi para biriminde ve kendi kuruyla kaydedilir.
çoklu döviz
Masraf faturaları
Navlun, sigorta, gümrük ve liman masrafları geldikçe aynı dosyaya bağlanır.
Mal kabul
Gelen mal depoya girer; stok hareketi mal kabulde yazılır.
stok
Maliyet dağıtımı
Toplanan masraf seçtiğiniz ölçüte göre dosyadaki ürünlere dağıtılır.
Muhasebe
Hesap rolleri tanımlıysa dağıtımın muhasebe kaydı da oluşur.
Neler dahil, neler ayrı
Dış Ticaret ayrı bir eklentidir; satın alma ve stok çekirdeğinin üstünde çalışır.
| Kapsam | Nerede | Açıklama |
|---|---|---|
| İthalat dosyası | Eklenti | Sipariş, tedarikçi ve sevkiyat tek dosyada. |
| Dövizli alış faturası | Çekirdekte | Tedarikçinin para biriminde, kendi kuruyla. |
| Masraf faturaları | Eklenti | Navlun, sigorta, gümrük ve diğer masraflar dosyaya bağlanır. |
| Maliyet dağıtımı | Eklenti | Mal bedeline ya da miktara göre ürünlere dağıtılır. |
| Mal kabul | Çekirdekte | Stok girişi mal kabulde yazılır. |
| Muhasebe kaydı | Eklenti | Genel muhasebe ve hesap rolleri tanımlıysa oluşur. |
| Gümrük beyannamesi gönderimi | Kapsam dışı | Gümrük sistemine beyan gönderilmez. |
Bir konteynerin gerçek maliyeti
Ada ekonomisinde malın büyük kısmı denizden gelir. Tedarikçi faturası bir tarihte, navlun başka bir tarihte, gümrük ve liman masrafları ise mal limandan çıktıktan sonra gelir. Bu masraflar ürünün maliyetine yazılmazsa satış fiyatı eksik maliyetle belirlenir.
İthalat dosyası bu faturaları tek yerde toplar ve dosyadaki ürünlere dağıtır. Böylece bir koli ürünün raf fiyatı, o ürünü buraya getirmenin bedeli bilinerek verilir.
Döviz karışık gelir
Mal sterlinle, navlun dolarla, liman masrafı Türk lirasıyla faturalanabilir. Her belge kendi para birimini ve kurunu taşır; dağıtım dosyanın para biriminde hesaplanır.
Sık sorulanlar
Navlun faturası mal geldikten sonra gelirse?
Masrafın ürün maliyetine dağıtılabilmesi için mal kabulden önce dosyaya girilmesi gerekir; mal kabulle birlikte dosyanın kalemleri ve masrafları kilitlenir. Bu yüzden navlun ve gümrük tutarı belli olmadan mal kabul yapmamanızı öneriyoruz.
Farklı para birimlerinde masraf olabilir mi?
Evet. Her masraf kendi para biriminde ve kendi kuruyla kaydedilir; dağıtım dosyanın para biriminde hesaplanır.
Masrafı ağır ürünlere daha çok yüklemek istiyorum.
Dağıtım mal bedeline ya da miktara göre yapılır; ağırlığa göre dağıtım seçeneği yoktur.
Gümrük vergisini sistem mi hesaplıyor?
Hayır. Gümrük vergisi oranla değil, gümrükte ödenen tutar olarak dosyaya elle girilir ve diğer masraflar gibi ürünlere dağıtılır.
İthalatta ödenen KDV indirilecek KDV olarak kaydedilir mi?
Evet, dosyada ayrı bir adımla işlenir. Matrah mal bedeli, navlun, sigorta ve gümrük vergisinden oluşur; oran ürünün KDV bandına göre tarihli parametreden okunur, geçerli satır yoksa kayıt üretilmez.
Bir ürünün bize gerçekte kaça mal olduğunu görebilir miyim?
Maliyet dağıtımı tablosu her ürün için mal bedelini, payına düşen masrafı ve birim başına toplam maliyeti gösterir. Mal kabulde bu tutar ürünün son alış maliyetine yazılır; hareketli ortalama maliyet bu dağıtımla değişmez.
Kur sonradan değişirse ithal malın maliyeti yeniden hesaplanır mı?
Hayır. Mal kabulde kullanılan kur ve tutarlar stok hareketine ve muhasebe kaydına yazılır; sonraki kur değişikliği bu kaydı değiştirmez.
İhracat için de dosya açabilir miyim?
Evet. Müşteri, döviz, kalemler ve ek masraflar ihracat dosyasında birlikte izlenir. Bu dosya kalem ve masraf takibi içindir; stoktan düşüm ya da satış hasılatı kaydı üretmez.
Bununla birlikte bakılanlar
Son ithalatınızın dosyasını birlikte açalım.
Gerçek bir sevkiyatınızın faturalarını dosyaya bağlıyor, masrafı ürünlere dağıtıyor ve birim maliyetin nasıl değiştiğini birlikte görüyoruz.